Juli is de enige maand waarin je op de Waddenzee met een beetje geluk pasgeboren zeehondenpups op een zandplaat ziet liggen. De gewone zeehond werpt namelijk precies nu, tussen eind mei en half juli, en de jongen blijven de eerste weken dicht bij hun moeder op de droogvallende platen. Hieronder lees je waar je ze het beste ziet, waaraan je een pup herkent en hoe je ze niet verstoort.
Alleen de gewone zeehond werpt in juli
In de Waddenzee leven twee soorten: de gewone zeehond en de grijze zeehond. Dat onderscheid is belangrijk, want ze werpen in een totaal ander seizoen. De gewone zeehond krijgt zijn jongen in juni en juli. De grijze zeehond doet dat midden in de winter, tussen november en januari. Zie je in juli een pup, dan is het dus vrijwel zeker een jonge gewone zeehond.
Een pup van de gewone zeehond weegt bij de geboorte ongeveer 10 kilo en kan direct zwemmen. Hij verliest zijn witte babyvacht al in de baarmoeder, dus verwacht geen sneeuwwit dier: een pup is grijsbruin gevlekt, net als zijn moeder, maar dan kleiner en met een rondere kop.
Waar liggen ze?
De platen bij Terschelling en Ameland
De zandbanken in het zeegat tussen Terschelling en Ameland, zoals de Engelsmanplaat en de Richel, horen bij de drukst bezette ligplaatsen van de hele Waddenzee. Vanaf een zeehondentocht met een wadloopschip zie je hier in juli regelmatig groepen van tientallen dieren met jongen ertussen.
De Razende Bol en de Balgzand
Bij Den Helder liggen zeehonden op de Razende Bol, en in de zuidelijke Waddenzee op het Balgzand. Vanaf de dijk bij Van Ewijcksluis zie je met een verrekijker de rustende dieren op afstand liggen.
Vanaf de veerboot
De goedkoopste optie: de veerboten naar Vlieland, Terschelling en Ameland varen langs een aantal vaste ligplaatsen. Ga op het bovendek staan, kijk naar bakboord richting de droogvallende platen en houd een verrekijker bij de hand.
Waaraan herken je een pup?
Een pup is ongeveer 80 centimeter lang, dus krap de helft van een volwassen dier van 1,5 meter. Hij ligt vaak pal tegen zijn moeder aan of vlak naast haar. Waar volwassen zeehonden languit in de zogeheten bananenhouding liggen, met kop en achterflippers omhoog, ligt een pup meestal plat en dicht tegen het lichaam van de moeder. Hoor je een blatend, schapenachtig geluid over de plaat klinken, dan roept een pup zijn moeder.
Houd 500 meter afstand
De ligplaatsen liggen in beschermd gebied, en niet zonder reden. Zodra zeehonden schrikken, gaan ze massaal het water in. Een moeder en pup kunnen elkaar daarbij kwijtraken, en een pup die zijn moeder verliest overleeft het meestal niet. De vuistregel voor boten en wadlopers is minimaal 500 meter afstand houden. Zie je een pup alleen op het strand liggen, ga er dan niet naartoe en raak hem niet aan: bel de zeehondenopvang en houd honden aan de lijn op ruime afstand.
Tot slot: juli is kort maar bijzonder. Boek een tocht rond laagwater, neem een verrekijker mee en geniet vanaf afstand. Half augustus zijn de pups al zoveel gegroeid dat je ze nauwelijks meer van hun moeder onderscheidt.
